Rozwój stali AUS-10
W świecie stali istnieje kilka rodzajów stali, które zna praktycznie każdy. Jeśli przeglądałeś stronę poświęconą rodzajom stali stosowanym w nożach kuchennych, prawdopodobnie rozpoznałeś kilka z nich. Jednym z rodzajów stali, który jeszcze do niedawna był stosunkowo nieznany w branży, jest AUS-10. Ten rodzaj stali jest produkowany przez Aichi Steel z japońskiego miasta Tokai. AUS-10 jest zdecydowanie najmocniejszym typem w serii AUS ze względu na wysoką zawartość węgla.
Choć AUS-10 wciąż jest stosunkowo mało znana, z pewnością nie brakuje jej zwolenników. Czołowa marka Sakai Takayuki wzbogaciła na przykład swoją [kolekcję 45-warstwowego damastu](/pl/ct/sakai-takayuki-45-layer-damascus.htm o ten wysokiej jakości rodzaj stali. Praca tymi zachwycającymi nożami to czysta przyjemność. Dlaczego? Noże o twardości 60 HRC są wyjątkowo solidne. W rezultacie krawędź tnąca jest łatwiejsza do naostrzenia i długo zachowuje ostrość.
Twarda, ale elastyczna
Twardość stali AUS-10 wynika głównie z wyjątkowo wysokiej zawartości węgla, wynoszącej około 1,05%. Dzięki temu noże można łatwo naostrzyć do ostrości brzytwy. Oznacza to jednak również, że noże są stosunkowo delikatne. Z tego powodu do AUS-10 dodaje się określoną ilość niklu, manganu i krzemu, aby poprawić plastyczność i elastyczność materiału.
Tworzenie węglików
Przyczynia się do tego również wanad. Ponadto jest on silnym pierwiastkiem węglikotwórczym. Węgliki to połączenia węgla z innymi substancjami, takimi jak wanad, ale także na przykład chrom, molibden i nikiel. Połączenie między tymi substancjami może powstać tylko wtedy, gdy przez długi czas są one poddawane działaniu bardzo wysokich temperatur.
Noże z większą liczbą węglików często można naostrzyć znacznie ostrzej niż noże z mniejszą ilością większych węglików. Podczas ostrzenia krawędzi z dużymi węglikami istnieje ryzyko, że zamiast je naostrzyć, uszkodzisz węgliki. Może to pozostawić na krawędzi tnącej (małe) ząbki. W przypadku drobnych, ściśle rozmieszczonych węglików do tego nie dochodzi.
Ostrzenie stali AUS-10
Ponadto połączenie wanadu, chromu i molibdenu sprawia, że stal jest odporna na korozję oraz zużycie. W rezultacie noże z AUS-10 nie są podatne na rdzę i nie wymagają częstego ostrzenia.
Jeśli z czasem noże ze stali AUS-10 się stępią, potrzebne będą też inne materiały do ostrzenia. Nie zalecamy na przykład używania ostrzałki przeciąganej. Możesz natomiast użyć wtedy bardziej gruboziarnistej osełki niż w przypadku noży ze stali zawierającej większe węgliki. Jest to zaleta, gdy masz tępy nóż, a osełka o wysokiej gradacji przestaje już wystarczać. Więcej o ostrzeniu noży przeczytasz w naszym artykule informacyjnym.
Podsumowując, można stwierdzić, że w przyszłości prawdopodobnie będzie głośno o stali AUS-10. Jest wytrzymała, stosunkowo twarda, odporna na rdzę i zużycie, a przy tym łatwa do ostrzenia. Naszym zdaniem to doskonałe cechy, by uznać ją za najwyższej klasy stal nożową!